https://www.quraniimed.com/ قرآن وطب fa daily 1 Sat, 21 Mar 2026 00:00:00 +0330 Sat, 21 Mar 2026 00:00:00 +0330 https://www.quraniimed.com/article_243833.html هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی مؤلفه‌های تربیت اخلاقی کودک در خانواده ایرانی معاصر و ارائه مدلی برای ارتقای کارآمدی تربیت خانوادگی اجرا شده است. روش پژوهش: این پژوهش از نظر اجرا مبتنی بر نظریه داده بنیاد بود. مشارکت‌کنندگان شامل ۱۵ نفر از متخصصان و فعالان تربیتی و علوم قرآنی بودند که بر اساس اصل اشباع نظری و با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها مصاحبه نیمه‌ساختارمند بود و تحلیل داده‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA2020 انجام گرفت. یافته ها: یافته‌ها نشان داد تربیت اخلاقی کودک در شش بعد قابل تبیین است: شرایط علّی، مقوله‌های محوری، شرایط زمینه‌ای، عوامل مداخله‌گر، راهبردها و پیامدها. شرایط علّی بر اهمیت الگوهای دینی و تحولات اجتماعی نوین تأکید دارد؛ مقوله‌های محوری بر ضرورت تعادل میان آموزه‌های سنتی و حساسیت نسبت به شرایط معاصر تمرکز دارند. شرایط زمینه‌ای، ساختار خانواده، وضعیت اقتصادی، فرهنگ مصرف و دسترسی به فناوری را عامل مؤثر دانسته و عوامل مداخله‌گر همچون سطح تحصیلات والدین، سلامت روان، تعاملات خانوادگی و تاثیر همسالان را کلیدی می‌داند. در بخش راهبردها، نتایج نشان داد که موفقیت تربیت اخلاقی کودک در گرو تلفیقِ تقویت ارزش‌های اخلاقی با تاکید بر آموزه‌های قرآنی، الگوسازی عملی از سیره پیامبر و اهل‌بیت، آموزش مفهومی اخلاق دینی در گفت‌وگوی خانوادگی، تنظیم محیط دیجیتال مبتنی بر معیارهای شرعی، و تقویت حمایت خانوادگی با الهام از سنت اسلامی است. نتیجه گیری: مدل پیشنهادی این پژوهش، با الهام از آموزه های قرآنی، می تواند با تقویت تعامل خانواده در سایه ارزش های دینی، ارتقای راهبردهای تربیتی مبتنی بر اخلاق اسلامی، مسیر تربیت اخلاقی کودک را در چارچوب فرهنگ اسلامی ارتقا بخشد. https://www.quraniimed.com/article_243836.html زمینه و هدف: پژوهش حاضر به هدف دست یابی به نگاه جامع کتاب وحی در نظام سلامت شکل می‌گیرد که ابعاد آن در علوم تجربی منحصر نبوده و عرصه های متنوّعی را شامل میگردد و یکی از ابعاد خاص آن در عرصه نظامی رهگیری شده که با عنوان شفا و درمان صدر قابل شناسایی و مداقّه است. روشها: این پژوهشِ کتابخانه ای و تحلیلی، به صورت مشخص در روش تفسیر درون متنی و برون متنی جانمایی میگردد که همراه با تحلیل عقلی و تحلیل تاریخی می باشد.یافته ها: بر اساس یافته های پژوهش حاضر درمان صدر در نگاه قرآن، حداقل در دو جنبه سلامت زا، قابل تحلیل است: نخست درمان صدر با زدایش اختلال اضطرابی ناشی از ناامنی در جنگ است. دوم، درمان صدر با زدایش افسردگی در سوگ ناشی از تلفات جنگ که هر دو جنبه، مبتنی بر فرایند جهاد نیست؛ بلکه مبتنی بر فرجام جهادِ پیروزمندانه مجاهدان است که بتوانند در پایان جنگ، دشمن را نابود ساخته و یا آسیب امنیّتی را دفع نمایند. نتیجه گیری: بایستی مسئله سلامت و سلامت همگانی را به صورت روشن یک موضوع فرا بخشی و فرا قشری لحاظ نمود که تحقق بخشی از آن، مبتنی بر نقش آفرینی اقشار مختلف جامعه و به صورت مشخص نیروهای مسلّح در جامعه ایمانی و ملت قرآن باور است. https://www.quraniimed.com/article_243832.html زمینه و هدف: سلامت معنوی یکی از ارکان اساسی سلامت انسان است که در کنار سلامت جسمی، روانی و اجتماعی، نقش تعیین‌کننده‌ای در سعادت و تعالی فرد و جامعه دارد. معنویت و سلامت معنوی ارتباط وثیقی با دین و آموزه‌های دینی دارد؛ ازاین‌رو پرداختن به سلامت معنوی با رویکرد دینی ضرورت دارد. روش بررسی: این پژوهش با اتکا به روش عقلی و نقلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای به تحلیل داده‌ها به شیوه توصیفی- تحلیلی پرداخته است. هسته اصلی منابع این پژوهش، قرآن کریم و دیدگاه‌های تفسیری آیت الله خامنه‌ای به‌ویژه در کتاب «طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن» است. یافته ها: با توجه به حقانیت انحصاری اسلام و قرآن در مقایسه با دیگر ادیان و کتب آسمانی و اولویت پرداختن به مبانی و زیرساخت‌های معرفتی، مبانی سلامت معنوی شامل: مبانی انسان‌شناختی که عبارتند از: «حقیقت فرابدنی انسان»، «هدفمندی انسان»، «اختیار انسان»، «گرایش انسان به کمال مطلق» و «جاودانگی انسان». مبانی ارزش‌شناختی که عبارتند از: «واقع‌گرایی اخلاقی» و «وابستگی سعادت حقیقی به سلامت معنوی». «واقعی و غیرمادی بودن سلامت معنوی» نیز اهم مبانی هستی‌شناختی، و «خداباوری و خداپرستی» نیز مهم‌ترین مبنا از مبانی الاهیاتی است. در مبانی معرفت‌شناختی نیز راه‌های بررسی و شناخت امور فرامادی بررسی شده‌اند. نتیجه گیری: سلامت معنوی مبانی و پایه‌هایی نظری دارد و هرگونه مطالعه و پژوهش درباره سلامت معنوی و فروعات آن باید بر اساس این مبانی و در چارچوب آن‌ها انجام گیرد. مبانی مزبور در دسته‌های انسان‌شناختی، ارزش‌شناختی، هستی‌شناختی، الاهیاتی، و معرفت‌شناختی بررسی شدند. https://www.quraniimed.com/article_243835.html زمینه و هدف: نشخوار فکری یکی از الگوهای پایدار و مخرب شناختی در دانشجویان است که با تکرار افکار منفی، افزایش اضطراب و کاهش تمرکز و عملکرد تحصیلی همراه می‌شود. در مقابل، معنویت—به‌ویژه در قالب آموزه‌های اسلامی—از جمله منابع مهم آرامش، بازسازی شناختی و تنظیم هیجان است. هدف پژوهش حاضر تبیین نقش معنویت در کنترل نشخوار فکری از منظر روان‌شناسی و تعالیم اسلامی است.روش بررسی: این پژوهش به روش نظری و توصیفی–تحلیلی انجام شد. داده‌ها با استفاده از منابع علمی روان‌شناسی، مطالعات مرتبط با معنویت و سلامت روان، و همچنین تحلیل مفهومی آموزه‌های اسلامی (قرآن و روایات) گردآوری شدند. سپس یافته‌ها در قالب مدلی یکپارچه شامل ابعاد شناختی، هیجانی، رفتاری و معنایی بررسی شد.یافته‌ها: نتایج نشان داد معنویت با ایجاد چارچوب معنایی منسجم، بازتفسیر رویدادهای منفی و جلوگیری از چرخه‌های فکری تکراری، نشخوار فکری را کاهش می‌دهد. در بعد هیجانی، معنویت با تقویت امید، آرامش، پذیرش و ادراک حمایت الهی، تنظیم هیجان را بهبود می‌بخشد. در بعد رفتاری، اعمال معنوی مانند ذکر، دعا و مراقبه وقفه‌ای در جریان افکار خودکار ایجاد کرده و توجه را به لحظه حال هدایت می‌کنند. در بعد معنایی، مفاهیمی همچون توکل، صبر و معناجویی ظرفیت روانی مواجهه سالم با چالش‌ها را افزایش می‌دهند.نتیجه‌گیری: معنویت اسلامی نقش مؤثری در مهار نشخوار فکری دارد و می‌تواند به‌عنوان راهبردی بومی برای ارتقای سلامت روان دانشجویان و طراحی مداخلات مشاوره‌ای دانشگاهی مورد استفاده قرار گیرد. https://www.quraniimed.com/article_243834.html زمینه و هدف: فضای مجازی با ایجاد فرصت‌ها و تهدیدهایی برای کودکان، حق بر سلامت روان آنان را به‌عنوان حقی بنیادین در محیط دیجیتال با چالش مواجه کرده است. این پژوهش با هدف تحلیل این حق در سه بستر فقه اسلامی، قوانین داخلی ایران و اسناد بین‌المللی و ارائه راهکارهای حقوقی انجام شده است.روش بررسی: پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی و با جمع‌آوری داده‌ها از طریق مطالعه کتابخانه‌ای و تحلیل محتوای منابع اولیه و ثانویه انجام شد. تحلیل داده‌ها مبتنی بر استخراج، دسته‌بندی و تفسیر مضامین و سپس تحلیل تطبیقی آن‌ها بود.یافته‌ها: در قوانین ایران، علیرغم مقرراتی مانند قانون جرائم رایانه‌ای و قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، خلأهای تقنینی و اجرایی در حمایت صریح از سلامت روان کودکان در فضای مجازی وجود دارد. در مقابل، اسناد بین‌المللی به‌ویژه کنوانسیون حقوق کودک، با ارائه چارچوبی جامع و حق‌محور، الگویی پیشرو عرضه می‌کنند.نتیجه‌گیری: تضمین این حق در ایران نیازمند گذار از رویکرد صرفاً کیفری به رویکردی پیشگیرانه و حق‌محور است. تدوین قانون جامع، تقویت نهادهای نظارتی، آموزش سواد دیجیتال و الزام بخش خصوصی به رعایت حریم کودکان، از راهکارهای ضروری با الهام از فقه و استانداردهای بین‌المللی است. https://www.quraniimed.com/article_243831.html مقدمه: در عصر حاضر، با توجه به فشارهای فزاینده ناشی از سبک زندگی مدرن، سلامت روان به عنوان یکی از ارکان اساسی کیفیت زندگی و انسجام اجتماعی، اهمیت مضاعفی یافته است. این پژوهش با هدف بررسی ظرفیت‌های سوره حمد در ارتقاء بهزیستی روانشناختی و ارائه چارچوبی مبتنی بر آموزه‌های وحیانی در مواجهه با چالش‌های سلامت روان، صورت پذیرفته است. روش: این پژوهش با رویکرد کیفی و روش توصیفی-تحلیلی از نوع تحلیل محتوا انجام شده است. داده‌ها از طریق مطالعه تفاسیر قرآن (با تمرکز بر سوره حمد)، پژوهش‌های پیشین در حوزه سلامت روان از منظر قرآن و منابع علمی روانشناختی گردآوری گردیدند. در مرحله تحلیل، مفاهیم کلیدی مرتبط با سلامت روان در سوره حمد استخراج و مضامین آن با اصول و نظریه‌های روانشناختی سلامت روان تطبیق داده شد. یافته ها: نتایج تحلیل محتوای کیفی آیات سوره حمد، منتج به استخراج مفاهیم کلیدی مرتبط با سلامت روان از جمله استعانت، توکل، سپاس و ستایش خداوند، ربوبیت، معاد، هدایت الهی و عبودیت گردید. این آموزه‌ها، با تقویت معنای زندگی، هدفمندی، عزت نفس، مسئولیت‌پذیری، اعتماد به نفس، اعتدال، الگوبرداری، شناخت اجتماعی و ارتباطات مثبت، به بهبود ابعاد مختلف سلامت روان کمک شایانی می‌نمایند.نتیجه گیری: پژوهش حاضر نمایانگر آن است که سوره حمد مشتمل بر مفاهیم روانشناختی قابل توجهی است که ظرفیت بالقوه‌ای در راستای ارتقاء بهزیستی روانشناختی و تعالی فردی داراست. تعمیق در این مفاهیم و بهره‌گیری از رویکردهای تجربی جهت سنجش میزان اثربخشی آن‌ها، می‌تواند راهگشای توسعه مداخلات روانشناختی مبتنی بر آموزه‌های اسلامی باشد. https://www.quraniimed.com/article_247611.html مقدمه و هدف: زنان خانه‌دار، علی‌رغم نقش محوری در خانواده، با چالش‌های متنوعی مواجه هستند. پژوهش حاضر به دنبال پاسخ به سوالات زیر است: اصلی‌ترین چالش‌های روانی زنان خانه‌دار به ترتیب اولویت کدام است؟ مداخله معنوی و فلسفی بر اساس کتاب دروس معرفت نفس در هر یک از چالش‌های روانی زنان خانه‌دار چگونه است؟ مواد و روش‌ها: این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی است. برای شناسایی چالش‌ها، از عملیات مشاهده و مصاحبه‌ با زنان خانه‌دار و مطالعه مروری سنتژ پژوهی استفاده شده است. برای شناسایی اصول معرفت نفس، با مطالعه کتابخانه‌ای و روش کیفی از نوع شبکه تحلیل مضامین استفاده شده است. پس از تحلیل داده‌ها بر اساس بسامد بالا، یک مداخله معنوی فلسفی مبتنی بر اصول معرفت نفس به روش گروهی طراحی و اجرا شده است. نتیجه گیری: مداخله معنوی فلسفی، می‌تواند به عنوان یک ابزار مؤثر در ارتقای سلامت روان زنان خانه‌دار مورد استفاده قرار گیرد. این مداخله با معنادهی به زندگی، تقویت عزت نفس، ایجاد امیدواری، و افزایش تاب‌آوری، به زنان خانه‌دار کمک می‌کند تا با چالش‌های زندگی به شیوه‌ای سازنده‌تر برخورد کنند. این پژوهش در نهایت به ارائه الگویی جهت تقویت مبانی معرفت نفس در بین زنان خانه‌دار می‌پردازد و نقش این رویکرد را در ارتقاء سلامت روانی ایشان نمایان می‌سازد. https://www.quraniimed.com/article_247612.html هدف پژوهش حاضر پیش بینی تعارضات زناشویی بر اساس طلاق عاطفی سازگاری زوجی و دلبستگی به خدا بوده است. این پژوهش از نظر هدف، بنیادی و از لحاظ شیوه جمع‌آوری داده‌ها و تحلیل آن‌ها، توصیفی و از نوع همبستگی بود. جامعه پژوهش حاضر شامل کلیه زنان طلبه مدرسه علمیه الزهرا و نرجس به تعداد 600 نفر بودند. حجم نمونه با استفاده از جدول کرجسی و مورگان (۱۹۷۰) برابر با 234 نفر برآورد شد که به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری اطلاعات در پژوهش حاضر، شامل چهار پرسشنامه استاندارد با نام های پرسشنامه پرسشنامه تعارض زناشویی کانزاس (1985)، پرسشنامه ت طلاق عاطفی گاتمن (2008)، پرسشنامه سازگاری زناشویی لاک والاست (1985) و پرسشنامه دلبستگی به خدا از بک و مک دونالد( ۲۰۰۴) می باشد. تجزیه و تحلیل داده‌ها در دو بخش توصیفی (فراوانی، درصد فراوانی، نمودار) و آمار استنباطی (آزمون کولموگروف-اسمیرنف و رگرسیون) به وسیله نرم‌افزار SPSS انجام شده است. نتایج نشان داد که بین تعارضات زناشویی با طلاق عاطفی،سازگاری زوجی و دلبستگی به خدا در زنان طلبه رابطه معناداری وجود دارد. https://www.quraniimed.com/article_247614.html سابقه و هدف:پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی خانواده‌درمانی سیستمی و معنا‌درمانی اسلامی بر تکانشگری و سلامت روان نوجوانان دارای افکار خودکشی انجام شد. مواد و روش‌ها:این پژوهش از نوع نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی نوجوانان دارای افکار خودکشی شهر تهران در سال 1404 بود. از میان آن‌ها، 60 نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه مداخله و یک گروه گواه جایگزین شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس سلامت عمومی گلدبرگ و پرسشنامه تکانشگری بارت و همکاران بود. گروه مداخله اول، معنا‌درمانی اسلامی را طی 12 جلسه و گروه مداخله دوم، خانواده‌درمانی سیستمی را طی 10 جلسه 90 دقیقه‌ای (هفته‌ای دو جلسه) به‌صورت گروهی دریافت کردند، در حالی که گروه کنترل در فهرست انتظار قرار گرفت. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره، تحلیل واریانس و آزمون تی تحلیل شد. یافته‌ها:نتایج نشان داد بین گروه معنا‌درمانی اسلامی، خانواده‌درمانی سیستمی و گروه کنترل در پس‌آزمون متغیرهای تکانشگری (F=41/2، P=0/001) و سلامت روان (F=43/65، P=0/000) تفاوت معناداری وجود دارد. همچنین معنا‌درمانی اسلامی در بهبود سلامت روان با تفاوت میانگین (8/2) اثربخشی بیشتری نسبت به خانواده‌درمانی سیستمی با تفاوت میانگین (6/3) داشت، در حالی که خانواده‌درمانی سیستمی در کاهش تکانشگری با تفاوت میانگین (15/2) مؤثرتر از معنا‌درمانی اسلامی با تفاوت میانگین (12/6) بود. نتیجه‌گیری:یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد مداخلات مبتنی بر معنا و خانواده می‌توانند به‌طور مؤثری مشکلات هیجانی و رفتاری نوجوانان دارای افکار خودکشی را کاهش دهند. رویکردهای معنوی در ارتقای سلامت و بهزیستی روان‌شناختی نقش برجسته‌تری دارند https://www.quraniimed.com/article_247615.html زمینه و هدف: قرآن کریم در آیه ۱۷ سوره انسان از نوشیدنیِ بهشتی ابرار سخن می‌گوید که «مزاج» آن زنجبیل است (یُسقَونَ فیها کأساً کان مزاجُها زنجبیلاً). این اشاره، امکان مطالعه‌ای میان‌رشته‌ای را فراهم می‌کند که به لایه‌های تفسیری و روایی آیه و نیز داده‌های گیاه‌شناسی، فیتوشیمی و پزشکی مدرن درباره این ماده می‌پردازد. هدف پژوهش، بررسی میزان هم‌سویی توصیف تفسیری زنجبیل به‌عنوان عامل گوارایی و نشاط با کارکردهای شناخته‌شده این گیاه در طب سنتی و پزشکی نوین است. روش بررسی: پژوهش با روش توصیفی–تحلیلی و اتکا به منابع کتابخانه‌ای انجام شد. ابتدا دلالت‌های لغوی و تفسیری زنجبیل و نسبت آن با «سلسبیل» بر اساس تفاسیر و روایات معتبر بررسی گردید. سپس ترکیبات زیست‌فعال زنجبیل و سازوکارهای ضدالتهابی، آنتی‌اکسیدانی و ضدتهوع آن و نیز شواهد منتخب بالینی در حوزه‌هایی مانند تهوع بارداری، بیماری حرکت و آرتروز مرور و تطبیق داده شد. یافته‌ها: برآیند تحلیل نشان می‌دهد که تصویر تفسیری زنجبیل به‌عنوان عامل گوارایی و نشاط با بخشی از کارکردهای شناخته‌شده این گیاه در طب سنتی و برخی یافته‌های پزشکی جدید هم‌راستاست. زنجبیل در آیه شریفه در شبکه‌ای از معنا، شامل پاکی، گوارایی و پاداش ابرار، قابل تحلیل است و از منظر علوم سلامت نیز شواهد قابل توجهی در حوزه‌های ضدالتهابی، ضدتهوع، حفاظت عصبی و متابولیک دارد. نتیجه‌گیری: زنجبیل در آیه ۱۷ سوره انسان ظرفیت تحلیل چندلایه دارد و میان دلالت‌های قرآنی آن و کارکردهای علمی این گیاه قرابت مفهومی مشاهده می‌شود؛ با این قید که این هم‌سنجی باید غیرتقلیل‌گرایانه و مبتنی بر احتیاط تفسیری انجام شود. https://www.quraniimed.com/article_247617.html حافظه یکی از حیاتی‌ترین کارکردهای شناختی در انسان و سایر موجودات زنده محسوب می‌شود؛ به‌گونه‌ای که بدون آن، فرآیندهای اساسی زندگی به‌شدت مختل خواهد شد. بیماری آلزایمر، به‌عنوان شکلی از زوال عقل، یکی از برجسته‌ترین اختلالات نورودژنراتیو است که میلیون‌ها نفر را در سطح جهان تحت تأثیر قرار داده است. این پاتولوژی نه‌تنها بر بیمار اثر می‌گذارد، بلکه بار سنگینی را نیز بر اعضای خانواده و مراقبان در زمینه نگهداری و مراقبت از فرد مبتلا تحمیل می‌کند. مطالعات متعددی پتانسیل قابل‌توجه عصاره‌های گیاهی خاص و ترکیبات طبیعی را در پیشگیری و درمان آلزایمر نشان داده‌اند که عمدتاً ناشی از خواص آنتی‌اکسیدانی، ضدالتهابی و محافظت‌کننده عصبی (نوروپروتکتیو) آن‌هاست. از نمونه‌های بارز این مواد می‌توان به زعفران، کندر، عسل، زنجبیل، میخک، مویز، هلیله سیاه، انار و سرکه سیب اشاره کرد. علاوه‌بر این، برخی از اقدامات بهداشتی مانند مسواک زدن منظم نیز با تأثیر مثبت بر پیشگیری از آلزایمر مرتبط دانسته شده‌اند. در کنار متغیرهای فوق‌الذکر، اصلاح سبک زندگی )شامل تغذیه مناسب، ورزش، استراحت کافی و فعالیت‌های شناختی) نقشی محوری در حفظ سلامت نوروفیزیولوژیک و ارتقای توانمندی‌های بازیابی حافظه ایفا می‌کند. پژوهش حاضر بر پایه جست‌وجوی جامع در پایگاه‌های داده متون پزشکی از جمله پاب‌مد (PubMed) و گوگل اسکالر(Google Scholar) استوار است. این مطالعه به بررسی روایات (احادیث) منسوب به معصومین (ع) در رابطه با تقویت حافظه پرداخته و آن‌ها را از منظر علوم پزشکی مدرن مورد واکاوی قرار می‌دهد. https://www.quraniimed.com/article_247972.html تحقیق حاضر با هدف طراحی الگوی پایش سلامت روانی مدیران مدارس مبتنی بر شاخص‌های اخلاق اسلامی با رویکردی کیفی انجام شد. هدف این پژوهش شناسایی و تحلیل ابعاد مختلف سلامت روانی مدیران مدارس در استان کرمان و ارتباط آن‌ها با ویژگی‌های اخلاقی اسلامی است. در این تحقیق، از روش کیفی با از نوع گرانددتئوری کلاسیک از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و مشاهده‌های مشارکتی برای جمع‌آوری داده‌ها استفاده شد. نمونه‌گیری هدفمند بود و جمع آموری یافته ها تا اشباع نظری ادامه داشت که با تعداد 20 مدیر مدرسه در مدارس مختلف شهر کرمان این اشباع نظری دست یافتیم . یافته‌های این مطالعه نشان داد که پایش سلامت روانی مدیران مدارس براساس اخلاق اسلامی باید در دو ابعاد فردی و سازمانی مد نظر قرار گیرد که عبارتند از بعد فردی شامل ویژگی‌های اخلاقی اسلامی مانند امانت‌داری، صداقت، تواضع، صبر، تقوا و اخلاص است که به عنوان مؤلفه‌های کلیدی در سلامت روانی مدیران شناخته می‌شود. همچنین ویژگی‌های شخصیتی و عاطفی-هیجانی مانند مدیریت استرس، تعادل هیجانی و شادکامی شغلی در ارتقاء وضعیت روانی مدیران تأثیرگذارند. علاوه بر این، ویژگی‌های شناختی و جسمانی همچون تفکر انتقادی، برنامه‌ریزی استراتژیک و تعادل بین کار و استراحت نیز از عواملی هستند که به حفظ سلامت روانی کمک می‌کنند. بعد سازمانی نیز شامل ویژگی‌های اجتماعی، تربیتی، معنوی و مدیریتی است. از جمله مولفه‌های اجتماعی می‌توان به مهارت‌های ارتباطی، مدیریت تعارض و حمایت اجتماعی اشاره کرد که در روابط میان‌فردی و بهبود سلامت روانی نقش دارند. https://www.quraniimed.com/article_247973.html قلب در متون دینی، یکی از مفاهیم بنیادینی است. فهم صحیح آن می‌تواند درک ما را از رابطه میان عقل، هیجان، سلامت و بیماری ژرف‌تر سازد. در قرآن کارکردهایی چون تعقل و هیجان به قلب نسبت داده شده که امروزه غالباً به مغز نسبت داده می‌شود. با وجود اهمیت قلب در منابع اسلامی درباره چیستی و ماهیت آن اختلاف نظرهای زیادی وجود دارد. هدف این پژوهش، اثبات این فرضیه است که مراد از «قلب» در قرآن، همان قلب صنوبری است که از توانمندی‌های شناختی و هیجانی برخوردار است. این مطالعه با رویکرد تحلیلی ـ توصیفی است که با استناد به آیات قرآن، قرائن روایی و یافته‌های نوین علمی در حوزه علوم اعصاب، مفهوم قلب را مورد بررسی و تحلیل قرار داده است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که قلب در منظومه معرفتی اسلام و علوم اعصاب نوین، دارای نقشی فراتر از صرفا پمپاژ خون شناخته می‌شود. آیات به‌ویژه آیه ۴۶ سوره حج و قرائن روایی نشان می‌دهند که قلب صنوبری دارای کارکردی شناختی و عاطفی نیز می‌باشد. یافته‌های نوین علمی نیز با اشاره به وجود شبکه عصبی مستقل در قلب، ترشح برخی هورمون‌ها و تعامل پیچیده آن با مغز، این کارکردهای شناختی و هیجانی را تأیید می‌کنند. بر پایه شواهد دینی و علمی، می‌توان قلب صنوبری را به‌عنوان بستر تحقق تجربه‌های شناختی و هیجانی در نظر گرفت. نتایج این پژوهش، زمینه‌ بازنگری در مفاهیم دینی مرتبط با قلب را فراهم ساخته و افق‌های نوینی در حوزه روان‌شناسی اسلامی و آسیب‌شناسی روانی مبتنی بر آموزه‌های وحیانی می‌گشاید