1
گروه فلسفه تعلیم و تربیت، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2
استاد، گروه فلسفه تعلیم و تربیت، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
3
دانشیار، گروه فلسفه تعلیم و تربیت، پژوهشگاه مطالعات، آموزش و پرورش و دانشگاه علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
چکیده
هدف: هدف این پژوهش، بررسی تحلیلی سیرهی تربیتی حضرت زینب (س) بهمنظور تدوین الگوی نظری مطلوب تربیت اخلاقی دختران است. مواد و روش ها: این پژوهش با توجّه به موضوع آن، در زمرهی تحقیقات کاربردی و روش آن تحلیل محتوای کیفی از نوع قیاسی است. یافته ها: مهمترین یافتههای پژوهش شامل مهمترین مبانی عبارتاند از: فطرت توحیدی، کرامت انسانی، خردورزی، شجاعت، جذبهی حُسن و فضیلت، اثرگذاری حجاب ظاهر بر باطن، هدایتپذیری و هدفداربودن انسان. و مهمترین اهداف عبارتاند از: رسیدن به رشد و کمال، طهارت و حیات طیّبه، کسب فضایل اخلاقی، تهذیب نفس، روحیهی صبر، پرورش مسئولیتپذیری. همچنین مهمترین اصول عبارتاند از: صداقت و درستکاری، پاکدامنی، آمادگی برای انجام نقش همسری و مادری، توکّل ، تحوّل باطن، عزّت نفس، مسؤلیتپذیری، غفلتزدایی و ایثار. و در انتها مهمترین روشها عبارتاند از: آگاهیبخشی به مبدأ واحد و به معاد، احسان، مناظره، بیان داستانهای اخلاقی، تکریم، سخاوت، خوشخلقی، همنشینی با نیکان و الگوپذیری از ایشان. نتیجه گیری: زینب کبری از چهرههای برجستهی تربیتی و اخلاقی جهان اسلام است، لذا میتوان الگوی بسیار خوبی از سیرهی تربیتی ایشان مخصوصاً برای تربیت اخلاقی دختران تهیّه کرد.